Farelerden çıkartılan kalpler önce içindeki tüm hücrelerden temizleniyor. Daha sonra bu şeffaf hücre iskeletine yeni kalp hücreleri enjekte edilip atması sağlanıyor.

Bundan yaklaşık 3 sene önce 2005 sonlarında, kalp araştırmacısı Doris Taylor, ölüleri diriltti. En azından kalbini. Fareden aldığı kalbi önce tüm hücreler gidene kadar bir tür özel deterjanla duruladı. Elde ettiği şeffaf ve hücre iskeletine daha sonra yeni doğmuş farelerden kalp hücreleri enjekte etti. Daha sonra beklemeye başladı.

Dört gün sonra, “evlerine” yerleşen enjekte edilen hücreler atmaya başlamasını gözlemlemişler. 8 gün sonra tüm kalp atmaya başlamış. Taylor o zaman yaşadıkları duyguyu “İşte bu!” diye anımsıyor.
Bu sene Nature Medicine adlı bilimsel dergide anlatılan deney, bilim adamlarının labaratuvarlarda biyolojik dokulardan yaptığı ilk işlevsel kalbin de dönüm noktasını oluşturdu.

Dünyada yüz milyonlarca insan kalp yetmezliğinden rahatsız ve bunların yüzde 60’ı da önümüzdeki 5 sene içerisinde ölümü bekliyor. Taylor’un yeniden hücrelendirilmiş kalpleri kalp hastaları için bir umut teşkil ediyor. Bilim adamı deneyi bir adım öteye taşıyarak, bu “hayalet kalpler”de kan damarları oluşturmanın yolunu da bulmuşlar.
California’dan doku-mühendisliği firması Crytograft’ın CEO’su Todd McAllister, Dr. Taylor’un deneyi ilgili şu yorumda bulunuyor: “Bazıları 10 yıl içerisinde hiç yoktan bir kalp büyütebileceğini söylüyor. Bu çok saçma. Dr. Taylor’un yolu çok daha gerçekçi çünkü basit ve zarif. Var olan bir kalbi kullanarak tüm yapısal sorunları çözüyor”.

Taylor’un tekniğinde hayvan kalpleri bir temizleyiciyle temizleniyor. Geriye sadece hücre iskeleti kalıyor. Bundan sonraki adımsa bu şeffaf kalbe, erişkin ve kök kalp hücreleri enjektasyonu. Yalnız bu hücreler hayvanın orijinal dokularından alınması gerekiyor. Bilim adamlarını şaşırtan şekilde bu eklenen hücreler, bu boş kalp evinde nereye gidip nerelerde çoğalacaklarını biliyorlar.

Dr. Taylor, bu seneden itibaren insan kalbine boyut bakımından benzeyen domuz kalbiyle çalışmaya başlayacak. Taylor gelecekle ilgili planlarını, “Umudumuz bir gün bir kadavradan aldığımız bir kalbi temizleyip içine sizden aldığımız hücreleri koyarak size yepyeni bir kalp yapmak” diyerek açıklıyor.
Tabii ki insanlarda güvenle uygulanması için gidilecek daha çok yol var. Bu durumu Nortwestern Üniversitesi’nden kardiyolog Robert Bonow şöyle açıklıyor: “Kalp sadece bir kas değildir. Arterler ve diğer dokular da gereklidir. Dr. Taylor’un yaptığı bir anlamda şasenin altındaki motoru değiştirmek ancak diğer parçalar da lazımdır.”

Taylor da bu konu üzerinde şimdiden kafa yormaya başlamış. Yine farelerden aldığı aortu temizleyip içine yeni endotel hücreler enjekte ederek ürettiği atar-damar yaşayan bir kalbin pompalayacağı kanın basıncına dayanabilmiş.

Bilim adamına göre, çalışmanın insanlarda kullanılacak olgunluğa ulaşması onlarca yıl değil sadece “seneler” alacak. Ayrıca, aynı yöntemin kalbin yanında böbrek, ciğer ve akciğerlerde kullanılması da mümkün.

Haber Merkezi / TIMETURK 24.09.2008